ಡಾ. ಸುಮೇಧ್ ಕಟ್ಟೆ Dr. Sumedh Katte
ಬಿ.ಎ.ಎಂ.ಎಸ್., ಎಂ.ಡಿ.(ಪಂಚಕರ್ಮ)
ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟಗಳ ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಮಲೆನಾಡು Malenadu ಪ್ರದೇಶವು ಅಧಿಕ ಮಳೆ, ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪ್ರಕೃತಿ ಪರಿಸರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿ ಬದುಕುವುದರಿಂದ ಅವರ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಆಯುರ್ವೇದದ ಪ್ರಕಾರ ಮಾನವನ ಆರೋಗ್ಯವು ಕೇವಲ ಔಷಧಿಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿಲ್ಲ; ಅದು ವಾಸಿಸುವ ಪರಿಸರ, ಋತುಗಳು, ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ದಿನಚರ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.
ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ದೇಶ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿ ವಾಸಿಸುವ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪರಿಸರದ ಗುಣಗಳು ದೇಹದ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ರೋಗಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಆಯುರ್ವೇದ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ “देशानुसारं शरीरं रोगाश्च भिन्नाः” ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ಅರ್ಥ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ದೇಹದ ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ರೋಗಗಳು ಅವನು ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು. ಆಯುರ್ವೇದದ ಪ್ರಕಾರ ದೇಶವನ್ನು ಜಾಂಗಲ, ಅನುಪ ಮತ್ತು ಸಾಧಾರಣ ಎಂಬ ಮೂರು ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದೇಶವು ಅಧಿಕ ಮಳೆ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶ ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಅನುಪ ದೇಶ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅನುಪ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಫ ಮತ್ತು ವಾತ ದೋಷಗಳ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಲರ್ಜಿ, ಶ್ವಾಸಕೋಶ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಚರ್ಮದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು, ಸಂಧಿ ನೋವು ಮತ್ತು ಅತಿಕೊಬ್ಬಿನಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಕಾಣಿಸಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರು ತಮ್ಮ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಔಷಧಿಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ “आहारः महाभैषज्यम्” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಸರಿಯಾದ ಆಹಾರವೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಔಷಧಿ. ಮಲೆನಾಡಿನ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಫವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಮೆಣಸು, ಶುಂಠಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಜೀರಿಗೆ, ಹಿಂಗು ಮತ್ತು ಮೆಂತ್ಯೆ ಮುಂತಾದ ದೀಪನ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ ಆಹಾರಗಳು ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಮಲೆನಾಡಿನ ಪಾರಂಪರಿಕ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿದ್ದು ಆಯುರ್ವೇದದ ತತ್ವಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿವೆ. ಮೆಣಸು ಸಾರೂ, ಹಲಸಿನ ಹಿಟ್ಟು ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಅಕ್ಕಿ ರೊಟ್ಟಿ, ನೀರ್ ದೋಸೆ ಮತ್ತು ಮನೆಮದ್ದು ಕಷಾಯಗಳು, ಗೊಜ್ಜು, ತಂಬುಳಿಗಳು ದೇಹಕ್ಕೆ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತವೆ. ಬಿಸಿ ಮತ್ತು ಹೊಸದಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಮಲೆನಾಡಿನ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಆಯುರ್ವೇದವು ಋತುಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟಾಂಗ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ “ऋतुचर्या पालनं आरोग्यस्य कारणम्” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿ ದುರ್ಬಲವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಬಿಸಿ ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ಜೀರ್ಣವಾಗುವ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೆಣಸು, ಶುಂಠಿ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ಬಳಕೆಯ ಆಹಾರಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತವೆ. ತಣ್ಣನೆಯ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಮೊಸರು ಸೇವನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಮಳೆಗಾಲದ ನಂತರ ಬರುವ ಶರದೃತುವಿನಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತ ದೋಷ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ನೀರು, ಹಸಿರು ತರಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಲಘು ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಲವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಎಳ್ಳು, ಬೆಲ್ಲ, ತುಪ್ಪ, ರಾಗಿ ಮುದ್ದೆ ಮತ್ತು ಬೇಳೆ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ದೇಹಕ್ಕೆ ಶಕ್ತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಜ್ಜಿಗೆ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ನೀರು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಹಸಿರು ತರಕಾರಿಗಳು ದೇಹಕ್ಕೆ ತಂಪು ನೀಡುತ್ತವೆ.
Ayurvedha ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ದಿನಚರ್ಯೆಯಿಗೂ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅಷ್ಟಾಂಗ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ “ब्राह्मे मुहूर्ते उत्तिष्ठेत् स्वस्थो रक्षार्थमायुषः” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬೇಗ ಏಳುವುದು ಉತ್ತಮ. ಮಲೆನಾಡಿನ ಜನರು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬೇಗ ಏಳುವುದು, ವ್ಯಾಯಾಮ ಅಥವಾ ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದು, ಎಣ್ಣೆ ಮಸಾಜ್ (ಅಭ್ಯಂಗ) ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಬಿಸಿ ನೀರು ಸೇವಿಸುವಂತಹ ಆರೋಗ್ಯಕರ ದಿನಚರ್ಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಮಲೆನಾಡಿನ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಫದೋಷ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಪಂಚಕರ್ಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ “दोषान् शोधनं श्रेष्ठम्” ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ದೋಷಗಳನ್ನು ಶೋಧನ ಮಾಡುವುದೇ ಉತ್ತಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ವಮನ, ಬಸ್ತಿ, ಉದ್ವರ್ತನ ಮತ್ತು ಸ್ವೇದನ ಮುಂತಾದ ಪಂಚಕರ್ಮ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ದೋಷಗಳನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ ನೋಡಿದರೆ ಮಲೆನಾಡಿನ ಪ್ರಕೃತಿ, ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆಯ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಆಯುರ್ವೇದದ ತತ್ವಗಳಿಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರವಾಗಿವೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರು ತಮ್ಮ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ, ದಿನಚರ್ಯೆ ಮತ್ತು ಆಯುರ್ವೇದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೆ ಅನೇಕ ಜೀವನಶೈಲಿ ಸಂಬಂಧಿತ ರೋಗಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು. ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ಜೀವನವೇ ಆಯುರ್ವೇದದ ಮೂಲ ಸಂದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಮಲೆನಾಡಿನ ಪರಂಪರೆಯ ಜೀವನಶೈಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
